T.C. Üsküp Büyükelçiliği Eğitim Müşaviri Ali Rıza Altunel, Yeni Balkan’a verdiği röportajda Makedonya’daki Türk öğrencilerin eğitim durumunu, Türkiye’den Makedonya’ya gelen öğrencilerin sayısındaki değişimi, burs ve denklik imkanlarını, Türkiye’de eğitim fırsatlarını ve Makedonya’daki Türkçe eğitiminin geliştirilmesine yönelik çalışmaları anlattı. Altunel, öğrencilerin eğitim tercihlerini yaparken üniversitelerin eğitim kalitesini, denklik durumunu ve mezuniyet sonrası imkanları mutlaka dikkate almaları gerektiğini vurguladı.
Eğitim Müşavirliği 2016’dan bu yana hizmet veriyor
Türkiye Cumhuriyeti Eğitim Müşavirliği’nin 2016 yılından bu yana Makedonya’da faaliyet gösterdiğini belirten Altunel, müşavirliğin temel görevlerinden birinin Türkiye’den Makedonya’ya eğitim amacıyla gelen öğrencilerle ilgilenmek olduğunu söyledi.
Bunun yanında Makedonya’dan Türkiye’ye üniversite, yüksek lisans ve doktora eğitimi için giden öğrencilere de rehberlik ettiklerini belirten Altunel, müşavirliğin öğrencilerin eğitim hayatları boyunca karşılaşabilecekleri idari süreçlerde de yanlarında olduğunu ifade etti.
Altunel, “Öğrencilerimizin yalnızca eğitim konusunda değil, askerlik, SGK, burs, kredi, denklik ve diğer resmi işlemler konusunda da yanlarında olmaya çalışıyoruz” dedi.
Makedonya’daki Türk öğrenci sayısı yaklaşık 4 bin Türkiye’den Makedonya’ya gelen öğrenci sayısının geçmiş yıllarda çok daha yüksek olduğunu belirten Altunel, bazı dönemlerde bu sayının 12-13 bin seviyelerine ulaştığına dair bilgiler bulunduğunu söyledi.
Günümüzde ise Makedonya’daki Türk öğrencilerin toplam sayısının yaklaşık 4 bin civarında olduğunu belirten Altunel, bu yıl üç üniversitede yeni kayıt yaptıran öğrenci sayısının yaklaşık 1.200-1.300 olduğunu kaydetti.
Öğrencilerin özellikle tıp, diş hekimliği, eczacılık, mühendislik ve yazılım gibi alanlara ilgi gösterdiğini ifade eden Altunel, İngilizce eğitim veren bölümlerin Türk öğrenciler tarafından daha fazla tercih edildiğini söyledi.
Öğrenciler üniversite tercihini sadece ücretlere göre yapmamalı
Makedonya’nın geçmişte Türkiye’den gelen öğrenciler için daha ekonomik bir eğitim seçeneği olduğunu belirten Altunel, ancak son yıllarda öğrenim ücretleri ve yaşam maliyetlerindeki artış nedeniyle bu avantajın azaldığını ifade etti.
Özellikle İngilizce bölümlerdeki ücretlerin Türkiye’deki bazı üniversitelerin ücretlerine yaklaşmaya başladığını söyleyen Altunel, kira ve diğer giderlerin de öğrencilerin bütçesini etkilediğini belirtti.
Altunel, öğrencilerin üniversite seçerken yalnızca ücretleri değil, eğitim kalitesini, üniversitenin tanınırlığını, YÖK denkliğini, klinik ve uygulamalı eğitim imkanlarını ve mezuniyet sonrası fırsatları da değerlendirmeleri gerektiğini vurguladı.
Özellikle tıp eğitimi almak isteyen öğrencilerin daha dikkatli olması gerektiğini belirten Altunel, bazı üniversitelerde öğrencilerin yeterli klinik ve uygulamalı eğitim imkanlarına ulaşmakta zorlanabileceğini söyledi.
“İyi bir hekim olmak için öğrencinin sadece teorik eğitim alması yeterli değil. Klinik ve polikliniklerde yeterli uygulama imkanına sahip olması gerekiyor” diyen Altunel, Türkiye’deki eğitim imkanlarının bu açıdan öğrenciler tarafından mutlaka değerlendirilmesini tavsiye etti.
Türkiye’den gelen öğrencilerin YÖK tarafından belirlenen şartları ve puan kriterlerini de dikkate almaları gerektiğini belirten Altunel, öğrencilerin eğitim hayatlarının ilerleyen dönemlerinde denklik konusunda sorun yaşamamaları için daha en baştan gerekli işlemleri yapmalarının önemine dikkat çekti.

Türk öğrenciler, müşavirlikte dosya açtırmalı
Altunel, Makedonya’ya eğitim amacıyla gelen Türk öğrencilerin Eğitim Müşavirliği’nde mutlaka öğrenci dosyası açtırmaları gerektiğini vurguladı.
Gerekli belgeleri hazırlayan öğrencilerin dosyalarının kısa sürede açıldığını belirten Altunel, bu işlemin ileride denklik, burs, askerlik, SGK ve diğer resmi süreçlerde büyük kolaylık sağladığını söyledi.
“Öğrencilerimiz daha sonra herhangi bir sorun yaşadıklarında değil, Makedonya’ya geldikleri ilk dönemde bizimle iletişim kursunlar” çağrısında bulundu.
İştip’te eğitim gören öğrenciler için takip
Makedonya’nın farklı şehirlerinde eğitim gören Türk öğrencilerin durumlarını da yakından takip ettiklerini belirten Altunel, özellikle İştip’te eğitim alan bazı öğrencilerin oturum kartı, ev kiralama ve eğitim dili konusunda çeşitli sorunlarla karşılaştığını söyledi.
Bu öğrencilerin sorunlarının çözümü için üniversiteler ve yerel makamlarla iletişim kurduklarını belirten Altunel, öğrencilerin yaşadığı problemlerin çözümü konusunda mümkün olduğunca destek olmaya çalıştıklarını ifade etti.
Türkiye’de eğitim fırsatları genişliyor
Makedonya’dan Türkiye’ye eğitim amacıyla giden gençlere de değinen Altunel, Türkiye’nin yabancı öğrenciler için önemli burs ve barınma imkanları sunduğunu belirtti.
YTB, Diyanet Vakfı, Vakıf ünivetseleri ve diğer kurumların sunduğu burs ve desteklerin öğrenciler açısından önemli fırsatlar oluşturduğunu ifade eden Altunel, Makedonya’da yaşayan gençlerin bu imkanlardan daha fazla yararlanmasını istediklerini söyledi.
“Burada yaşayan Türk, Arnavut, Boşnak, Makedon veya Sırp gençlerimizden eğitim konusunda hedefleri olan herkesin Türkiye’deki imkanları değerlendirmesini arzu ediyoruz” dedi.
Türkiye’de yaklaşık 450 Makedonyalı öğrenci eğitim görüyor
Türkiye’de lisans, yüksek lisans ve doktora dahil olmak üzere yaklaşık 450 Makedonyalı öğrencinin eğitim gördüğünü belirten Altunel, bu sayının geçmiş yıllarda çok daha yüksek olduğunu ifade etti.
Özellikle son dönemde Türkiye’de devlet yurtlarının, bursların ve kredi imkanlarının arttığına dikkat çeken Altunel, gençlerin bu imkanları yakından takip etmeleri gerektiğini söyledi.
Altunel, “Türkiye’de okumak isteyen gençlerimizin önünde kapılarımız sonuna kadar açık. Eğitim Müşavirliği olarak da kendilerine yol göstermek için buradayız” ifadelerini kullandı.
YÖS sınavı önemli bir fırsat
Türkiye’de üniversite okumak isteyen öğrencilerin YÖS sınavlarını takip etmelerini tavsiye eden Altunel, sınavların yıl içerisinde birden fazla kez düzenlendiğini söyledi.
Öğrencilerin başvuru tarihlerini ve üniversitelerin kabul şartlarını önceden araştırmaları gerektiğini belirten Altunel, Eğitim Müşavirliği’nin de bu süreçte öğrencilere rehberlik ettiğini ifade etti.
Maarif öğrencileri Türkiye’de üniversiteyi tercih ediyor
Üsküp ve Kalkandelen’deki Maarif okullarında eğitim gören öğrencilerin Türkiye’de üniversite okumaya yoğun ilgi gösterdiğini belirten Altunel, bu okullardan mezun olan başarılı öğrencilerin Türkiye’de eğitimlerini sürdürmelerinden memnuniyet duyduklarını söyledi.
Türkiye’de eğitim alan Makedonyalı öğrencilerin yalnızca lisans eğitimiyle sınırlı kalmadığını belirten Altunel, birçok öğrencinin yüksek lisans ve doktora eğitimine de Türkiye’de devam ettiğini aktardı.
Lise öğrencilerine yeni meslek alanları
Türkiye’de son dönemde uzay, bilgisayar, uçak mühendisliği ve benzeri alanlarda yeni mesleki eğitim imkanlarının oluşturulduğunu belirten Altunel, lise çağındaki öğrencilerin de bu fırsatları takip etmelerini istedi.
Bu alanlarda burs ve barınma imkanlarının bulunduğunu belirten Altunel, öğrencilerin mezuniyet sonrasında eğitimlerini sürdürmeleri açısından da farklı fırsatların bulunduğunu ifade etti.
Türk öğretmenlere yönelik eğitimler devam ediyor
Eğitim Müşavirliği olarak Makedonya’daki Türk öğretmenlerin mesleki gelişimine de önem verdiklerini belirten Altunel, MATÜSİTEB ile işbirliği içerisinde hizmet içi eğitim programları düzenlediklerini söyledi.
Türkiye’den akademisyenlerin Makedonya’ya gelerek öğretmenlere yeni eğitim yöntemleri ve teknikleri konusunda eğitim verdiğini belirten Altunel, öğretmenlerin bu programlara gösterdiği ilgiden memnun olduklarını ifade etti.
Son dönemde medreselerde görev yapan öğretmenlerden de benzer eğitimlere yönelik talepler aldıklarını belirten Altunel, bu çalışmaları farklı eğitim kurumlarına da yaygınlaştırmak istediklerini söyledi.
EBA ve akıllı tahta kullanımı teşvik ediliyor
Makedonya’da görev yapan Türk öğretmenlerin EBA sisteminden yararlanabilmesi için gerekli imkanları sağladıklarını belirten Altunel, yaklaşık 400 öğretmenin EBA sistemini aktif olarak kullandığını söyledi.
Makedonya’daki Türk okullarında yaklaşık 700 öğretmenin görev yaptığını belirten Altunel, henüz EBA sistemini kullanmayan öğretmenleri de bu imkanlardan yararlanmaya davet etti.
Akıllı tahtaların da eğitimde daha etkin kullanılmasını istediklerini belirten Altunel, teknolojinin eğitim sürecine daha fazla dahil edilmesinin öğrencilerin başarısına katkı sağlayacağını ifade etti.
Ders kitaplarının geliştirilmesi için işbirliği
Makedonya’daki Türkçe ders kitaplarının ve eğitim materyallerinin geliştirilmesi konusunda da çalışmalar yürüttüklerini belirten Altunel, bazı kitaplarda Türkçe anlatım ve içerik açısından eksiklikler bulunduğunu söyledi.
Makedonya’daki okullarda görev yapan 11 Türkiye kökenli akademisyenden de bu süreçte yararlandıklarını belirten Altunel, Eğitim Bakanlığı ve MATÜSİTEB ile işbirliği içerisinde yeni ders kitaplarının hazırlanmasına katkı sunmaya çalıştıklarını ifade etti.
Ayrıca öğrencilere kütüphanelerde kullanabilecekleri ek kaynak kitaplar da ulaştırdıklarını belirten Altunel, öğrencilerin daha zengin eğitim materyallerine erişmesini önemsediklerini söyledi.
Başarılı öğrenciler için Türkiye’de özel programlar dzüenleniyor
Başarılı öğrencilerin Türkiye’yi tanımaları ve Türkiye’deki eğitim imkanlarını yakından görmeleri amacıyla çeşitli programlar düzenlediklerini belirten Altunel, Büyükelçilik ve MATÜSİTEB ile işbirliği içerisinde başarılı öğrencilere yönelik Türkiye ziyaretleri gerçekleştirdiklerini söyledi.
Bu programların öğrencilerin Türkiye’yi tanımalarının yanı sıra gelecekteki eğitim tercihleri açısından da önemli olduğunu belirtti.
Her gün 40-50 öğrenci müşavirliği ziyaret ediyor
Eğitim Müşavirliği’nde yaklaşık 3 bin aktif öğrenci dosyası bulunduğunu belirten Altunel, günlük olarak ortalama 40-50 öğrencinin müşavirliği ziyaret ettiğini söyledi.
Öğrencilerin randevu almadan da müşavirliğe başvurabildiğini belirten Altunel, amaçlarının öğrencilere ulaşılabilir bir hizmet sunmak olduğunu ifade etti.
Altunel, öğrencilerin yalnızca sorun yaşadıklarında değil, eğitim hayatlarının her aşamasında müşavirlikle iletişim halinde olmaları gerektiğini vurguladı.
Kapımız öğrencilere sonuna kadar açık
Röportajın sonunda Makedonya’daki öğrencilere çağrıda bulunan Altunel, Eğitim Müşavirliği’nin öğrencilere destek olmak amacıyla faaliyet gösterdiğini söyledi.
“Öğrencilerimiz maddi veya manevi herhangi bir zorluk yaşadıklarında her zaman yanlarında olmaya çalışıyoruz. Üniversiteleriyle, akademisyenlerle veya yerel makamlarla yaşadıkları sorunların çözümünde de kendilerine yardımcı oluyoruz. Bu nedenle müşavirliğimize gelmeyen ve dosyalarını açtırmayan öğrencilerimizin mutlaka bize ulaşmalarını istiyoruz. Kapımız ardına kadar açık, kendilerini bekliyoruz.”



